KÜÇÜK ESNAFA SAHİP ÇIKILMALI…
Birbiri ardına açılan büyük market ve alışveriş merkezleri, kendi yağı ile kavrulan küçük esnafa kepenk indirtiyor... İstesek de istemesek de yıllardır bu böyle…
Türkiye genelinde birçok bakkal ve büfe kapısına kilit vurmuş durumda.. Teyit edilmiş /Resmi rakamlar bunlar…
Bunun bir çok nedeni var…
Sebeplerine inmek, detaylandırmak kapısına kilit vurulan bakkalı büfeyi maalesef geri getirmiyor /getirmeyecek…
Eldekileri korumak kollamak kâfi gelecek…
En büyük nedenlerinden bir tanesi art arda açılan büyük market ve AVM’ler…
Baştan ifade edelim market ve AVM düşmanı değiliz… Lakin gerçekleri de ortaya koymak zorunluluğumuz var…
Lakin gerçek olan küçük esnafın kepenk indirmesine yol açan en büyük etkenler AVM’ler ve kötü yönetim…
Son dönemlerde çağın gerekleri kabuğuna sığınılıyor ki ben ona katılmıyorum...
Sonrasında küçük esnafı koruması, kollaması ve desteklemesi gereken yasaların yetersizliği…
*
Her daim duyarız…
Küçük esnafımıza sahip çıkalım sözünü… Bizle de söyleriz hep… Peki, bu konuda ne yapıyoruz?
Bakkalların, büfelerin ve dahi küçük esnafın her geçen gün gözlerimizin önünde eridiğine /kepenklerini kapadığına, yerinde yellerin estiğine şahit oluyoruz…
Bakkallar ve büfeler kişinin sigara, ekmek, gazete ve acil ihtiyaçlarını aldıkları yer olmuş durumda…
Bu acı tablo önümüzde dururken bizler ne yapıyoruz?
Birçoğumuzun hiç cevabını duyar gibiyim…
Aslında tüketici olarak yapabileceklerimiz çok /hem de sınırlı…
Nasıl oluyor demeyin öyle…
Lakin en büyük iş yöneticilerimize, muktedirlerimize, kanun koyuculara düşüyor…
Büyük ölçüde iyi yada kötü gidişin müsebbibi köydeki Ahmet amca olacak değil ya…
*
KÜÇÜK ESNAFTAN ALIŞVERİŞ ETMELİYİZ…
İkamet ettiğimiz cadde ve sokaklarda mutlaka küçük esnafımız vardır…
Cırcır böceği misali sesini duyarız ama kendilerini görmüyoruz yıllardır… Varlığına alışmışızdır, severiz ama alışveriş etmeyiz….
-Leblebi Tozu, Mabel, Gold, Turbo Sakız, Elma Şekeri, Yumiyum, Patlayan Şeker, Şemsiye Çikolata, Cino, Şıpsevdi, Tipitip, Düdüklü Şeker, Horoz Şeker, Aydede Bisküvi ve dahi çocukluğumuzdan kalan yüzlerce ürünü satan bakkallarımızdan bahsediyorum…
-Hani şu haftalık, aylık veresiye aldığımız sonra evin reisinin aybaşlarında ve/veya para bulduğunda borçlarını ödediği bakkallarımızdan bahsediyorum…
*
BAKKAL DEFTERİ…
‘Bakkal defteri’ ibaresi dilimizden /edebiyatımızdan neredeyse çıkmak üzere… Veresiyeyi kredi kartları ile gelecek ay ve yıllara borç olarak yazdırdığımızın farkında bile olmadan hem de…
Borç yiyenin kesesinden yediği bir dünya işte…
/Daha makbul diyorlar /yanılıyorlar hâlbuki…
Bakkal defterlerinin yaprakları kırışık olur… Aksi mümkün değildir… Eskiden bilirim çok tuttum, yazdım /yazdırdım…
Güzel günlerdi o ayakkabıyı ters giydiğim çocukluk yıllarım…
Sonraları küçük bir defterde müşterinin eline verildi…
Bir süre sonra kalktı o kültürde…
Sanmayın veresiye kalktı… Aksine borçlanma arttı…
*
Öldüklerimizi duymuyorlar... Bizde onlarınkini…
-Hani derler ya ‘Alışverişi AVM’lerden yaparsınız ama cenazenize mahalle bakkalınız gelir’ diye… Az bile söylenmiş…
-Bakkallar evin amcası gibidir bir nevi…
Çocukluğumdan biliyorum… Merhum babamın küçük bakkalından edindiğim tecrübeleri yazmak için kelimeler kifayetsiz kalır…
Bakkalımız bizim sünnetinimize, mevlidimize, düğünümüze, ölümüze dirimize gelirdi… Şimdilerde bırakın AVM sahiplerinin gelmesini /vergisini bile başka şehirlere ödüyorlar…
Ve öldüklerimizi duymuyorlar... Bizde onlarınkini…
*
KÜÇÜK ESNAF VE SELAM KÜLTÜRÜ…
-Küçük esnafa girdiğinizde yapmanız gerek ilk iş adımla birlikte önce ‘selamünaleyküm’ demek olur ki bu güzel bir davranıştır…
AVM’lerde otomatik kapılar ve güvenlikçiler karşılar sizleri… Otomatik kapıya selam veremeyeceğimize göre selam kültürüne dahi etkisi olmuştur küçük esnafın azalmasının…
-‘Aleykümselam’ cevabı sorası kısa bir hal hatır ve bire bir iletişim ile başlar alışveriş…
Alışveriş biter, alınan malzemeler konur kese kâğıda ve poşetlere… Yazdırılır veyahut nakit ödenir para… Bereketlenir ortam… Müşteri verir parayı alır üstünü…
‘Bereket versin’ der bakkal amca…
‘Bereketini bul’ veyahut ‘bereketini gör’ diyerek bereketi artırılır alışverişin /ve bereketi artar alınan satılan malın…
AVM’lerde ise dıt sesi duyarsınız. Ödemeyi kredi kartı ile yapsanız dahi yapacağınız tek şey şifreyi girmek olacaktır…
Bazen koskoca market ya da AVM’den dünyaları alır yüzlerce binlerce kişi arasında tek kelam etmeden çıkar gelirsiniz evinize… Selam iletişim hak getire…
*
ESNAF VE VEFA…
Allah cc başımızdan eksik etmesin /uzun ömürler versin Annemin biz sözü vardır /hayırsızlar ve vefasızlar için söylediği ‘Seni çok ama çok seviyorum ama sadece görünce aklıma geliyorsun’ bu söz küçük esnaflarımıza davranışlarımızın özeti gibi…
-Yıllardır hemen her gün önünden geçtiğimiz, kökleri asırlara dayanan /mevcutları yaşımızdan daha fazla küçük esnafımızın durumlarını hiç merak ettik mi?
-Ne kadar sıklıkta onlardan alışveriş yapıyoruz hiç düşündük mü?
-Hükümet küçük esnaflarımızın bitmesini önlemek için önlem almak zorunda…
-Türk Milletinin kültür değerlerinden biridir bakkallar /küçük esnaflar…
Toplum olarak alışveriş kültürümüz değişti /kimilerine göre değişti...
Bu değişim sadece bakkalları değil toplumu kökten etkiledi…
